🔎 ลดความคลุมเครือ
ช่วยแยกว่าพฤติกรรมเป็นการด่าทอ ข่มขู่ ทำลายของ ทำร้ายตนเอง หรือทำร้ายผู้อื่น
OAS / MOAS คืออะไร | เครื่องมือประเมินพฤติกรรมก้าวร้าวรุนแรง
Smart TeLeMind 101 Knowledge
OAS / MOAS คืออะไร
เครื่องมือช่วยบันทึกและสื่อสารพฤติกรรมก้าวร้าวรุนแรงที่สังเกตได้ เช่น ก้าวร้าวทางวาจา ทำลายสิ่งของ ทำร้ายตนเอง หรือทำร้ายผู้อื่น
📋 Overt Aggression
🩺 Clinical Record
🚨 Safety Planning
🩺 Clinical Record
🚨 Safety Planning
🚨 กรณีฉุกเฉิน
หากมีอาวุธ กำลังทำร้ายตนเองหรือผู้อื่น ข่มขู่ชัดเจน หรือควบคุมสถานการณ์ไม่ได้ ให้โทร 191 หรือ 1669 ก่อน แล้วจึงแจ้งข้อมูลผ่านระบบเพื่อให้ทีมในพื้นที่ติดตามต่อเนื่อง
🧠 สรุปสั้น
OAS คือ Overt Aggression Scale ส่วน MOAS คือ Modified Overt Aggression Scale ทั้งสองใช้ช่วยประเมินและบันทึกพฤติกรรมก้าวร้าวที่สังเกตได้ คะแนนและรายละเอียดช่วยให้ทีมดูแลสื่อสารความรุนแรงของเหตุการณ์ได้ตรงกันมากขึ้น
📋 OAS คืออะไร
Overt Aggression Scale หรือ OAS เป็นเครื่องมือที่พัฒนาเพื่อประเมินพฤติกรรมก้าวร้าวที่เห็นได้ชัด โดยช่วยแยกประเภทและความรุนแรงของพฤติกรรม ไม่ใช่เพียงบอกว่า “ก้าวร้าว” แบบกว้าง ๆ
เครื่องมือสากลอธิบายหมวดหลักเป็นก้าวร้าวทางวาจา ก้าวร้าวต่อสิ่งของ ก้าวร้าวต่อตนเอง และก้าวร้าวต่อผู้อื่น ส่วนแบบฟอร์มที่หน่วยบริการไทยใช้จริงอาจปรับรายละเอียดตามคู่มือของหน่วยงาน
🩺 MOAS คืออะไร
MOAS เป็นแบบปรับปรุงจาก OAS เพื่อให้ให้คะแนนได้สะดวกขึ้น โดยแบ่งพฤติกรรมก้าวร้าวเป็น 4 หมวดและให้คะแนนตามความรุนแรงในแต่ละหมวด เมื่อนำไปคำนวณคะแนนรวมจะถ่วงน้ำหนักโดยทั่วไปเป็น ก้าวร้าวทางวาจา x1 ก้าวร้าวต่อสิ่งของ x2 ก้าวร้าวต่อตนเอง x3 และก้าวร้าวต่อผู้อื่น x4 ทั้งนี้หน่วยบริการต้องยึดแบบฟอร์มที่ใช้อยู่จริง
🧩 ทำไมต้องใช้ OAS/MOAS
📈 ติดตามการเปลี่ยนแปลง
เมื่อบันทึกซ้ำ ทีมสามารถดูได้ว่าอาการดีขึ้น แย่ลง หรือยังมีพฤติกรรมเสี่ยงบางหมวด
🤝 สื่อสารระหว่างทีม
โรงพยาบาล รพ.สต. อสม. ตำรวจ และฝ่ายปกครองเข้าใจระดับเหตุการณ์ได้ตรงกันมากขึ้น
🚨 วางแผนความปลอดภัย
ช่วยตัดสินใจเรื่องการเฝ้าระวัง การจัดสิ่งแวดล้อม การส่งต่อ หรือการประสานหน่วยฉุกเฉิน
⚠️ ใช้คะแนนร่วมกับบริบทเสมอ
คะแนนสูงหรือต่ำไม่ควรถูกใช้ตัดสินผู้ป่วยแบบโดด ๆ ต้องพิจารณาร่วมกับประวัติการรักษา การใช้สารเสพติด อาการทางจิต แรงสนับสนุนของครอบครัว บริบทชุมชน และความปลอดภัยเฉพาะหน้า
📝 บันทึกเหตุการณ์อย่างไรให้ใช้ต่อได้
- บันทึกพฤติกรรมที่เห็นจริง เวลา สถานที่ ผู้เกี่ยวข้อง สิ่งกระตุ้น และผลลัพธ์ ไม่ใช้คำเหมารวมอย่าง “บ้า” หรือ “อันตรายมาก” โดยไม่มีรายละเอียด
- ระบุว่ามีการข่มขู่ ทำลายสิ่งของ ทำร้ายตนเอง หรือทำร้ายผู้อื่นหรือไม่ พร้อมระดับการบาดเจ็บและการช่วยเหลือที่ทำไปแล้ว
- หากสถานการณ์ยังไม่ปลอดภัย ให้เน้นความปลอดภัยก่อนการเก็บรายละเอียด และประสาน 191 หรือ 1669 ตามความเร่งด่วน
📌 ขอบเขตของเนื้อหา
เนื้อหานี้เพื่อความรู้ทั่วไป ประเมินจริงโดยบุคลากรสาธารณสุขต้องใช้แบบฟอร์มและคู่มือที่หน่วยบริการกำหนด รวมถึงวางแผนความปลอดภัยตามสถานการณ์จริง
🤝 Smart TeLeMind 101 ช่วยอย่างไร
เมื่อประชาชนหรือเครือข่ายแจ้งเหตุผ่าน Smart TeLeMind 101 รายละเอียดพฤติกรรมที่ใกล้เคียงหมวด OAS/MOAS เช่น ข่มขู่ ทำลายของ ทำร้ายตนเอง หรือทำร้ายผู้อื่น จะช่วยให้ทีมประเมินความเร่งด่วนและเลือกแนวทางดูแลได้ปลอดภัยขึ้น
🤝 แจ้งเหตุ/ปรึกษา ผ่าน LINE
เพิ่มเพื่อน LINE Official Account “Smart TeLeMind 101” (@702jaccm) เพื่อแจ้งเหตุหรือติดตามการดูแลในจังหวัดร้อยเอ็ด
